سرآغاز اى نام تو بهترين سرآغاز * بىنام تو نامه كي كنم باز يكى از بدبختىهايى كه در چند قرن أخير گريبانگير جهان اسلامى گرديد اين بود كه مسلمانان ميراث علمي خود را كه دربردارنده فرهنگ توانا وتوانمند آنان بود بباد فراموشى ونسيان سپردند نسوا اللّه فأنساهم أنفسهم « 1 » واين درست مقارن با زماني بود كه غريبان پى به ارزش آن ميراث بردند وبه تحقيق وجستجو وبررسى ونشر وبهره‌بردارى از آن پرداختند ودر نتيجة مسلمانان را خلع سلاح ونيازمند خود گردانيدند . توماس ارپنيوس كشيش مسيحي أستاذ كرسي درس عربى وعبرى دانشگاه ليدن هلند در نخستين روز تدريس درس عربى خود در پنجم نوامبر 1620 پس از ذكر فصل مشبعى از اهميت وارزش آثار علمي دانشمندان اسلامى وفوائد مادّى ومعنوي كه مترتّب بر آن آثار گرانبها است تلويحا خاطر نشان مىسازد كه بىتوجّهى مسلمانان به ذخائر ارزشمند علمي وفرهنگى خود فرصت مناسبى است كه جوانان دانش‌پژوه اروپا بتوانند اين ذخائر را از گوشه‌هاى فراموشى كتابخانه‌هاى بلاد اسلامى بيرون آورند ومورد تحقيق وبررسى قرار دهند واز منافع آن برخوردار گردند « 2 » واز همين جهت است كه ما مىبينيم كه آثار علمي مسلمانان خاصه پزشكى وداروشناسى ورياضيات ونجوم وتاريخ و

--> ( 1 ) . سورة الحشر 59 / 19 . ( 2 ) . خطابه توماس ارپنيوس ( 1624 - 1584 ) دربارهء ارزش زبان عربى ترجمه شده از لاتينى به انگليسى بوسيلة ربرت جونز ، مجلهء نسخه‌هاى خطى خاورميانه جلد 1 ( ليدن 1986 م . ) ، ص 25 - 15